Les débats de la laïcisation et de la sécularisation dans le processus de la fondation de la République en Turquie

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Galatasaray Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Siyaset Bilimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2007

Tezin Dili: Fransızca

Öğrenci: ÇİÇEK DOĞU

Danışman: BİROL ÇAYMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Osmanlı İmparatorluğu'nda, özellikle 19. yüzyıldan itibaren belirginlik kazanan modernleşme süreci, toplumda pek çok kurum üzerinde çeşitli değişimlere yol açmış, dinin toplumsal konumu da bu dönüşümler sonucunda sorgulanmaya başlamıştır. Bu dönemde gündeme gelen laikleşme ve sekülerleşme meselesi, cumhuriyetin kuruluş döneminde de ana tartışma motiflerinden birini teşkil etmektedir. Söz konusu çalışma, bu dönemde yaşanan tartışmaları « devrimci kadro » olarak tanımlanan, seküler ve batılı bir toplum ve laik bir devlet kurmak isteyen kesim ile « islami bir düzen yanlısı » olarak adlandırılan, toplum ve devlet yapısında geleneksel ve dini özelliklerin korunmasını isteyen grup açısından ele almaktadır. Sekülerleşme ve laiklik kavramlarıyla ile ilgili teorik yaklaşımlara yer verilen birinci bölümün ardından, çalışmanın ana gövdesini oluşturan ikinci bölüm, hukuk ve yönetim, semboller ve eğitim ile ilgili olmak üzere üç ana başlık altında incelenmektedir. Hukuk ve yönetim alanında meydana gelen dönüşümlerle ile ilgili kısımda halifeliğin kaldırılması, Şeriye ve Evkaf Vekaleti'nin lağv edimesi, İsviçre Medeni Kanunu'nun kabulü ve anayanın laikleşmesi meseleleri ele alınmaktadır. Sembolik alanda yaşanan sekülerleşme süreci, dilin türkçeleşmesi, kıyafet üzerine yapılan düzenlemeler ve kadının toplumdaki konumu üzerinden analiz edilmektedir. Çalışmanın son bölümü ise, Tevhid-i Tedrisat Kanunu ve aşılanmak istenen terbiye sisteminin milli ya da dini öğelerden hangisine dayandırılması gerektiği şeklindeki alt başlıklara dayanarak, eğitim sisteminde meydana gelen laikleştirici adımlara ayrılmaktadır.